Gedragsadviezen

Als u astma of COPD (chronische bronchitis en longemfyseem) hebt, of een zeldzame chronische longziekte zoals longfibrose, bronchiëctasieën, alpha-1-antitrypsine-deficiëntie (AAD), sarcoïdose (met longklachten en aspecifieke bronchiale hyperreactiviteit) of pulmonale hypertensie, loopt u risico op gezondheidsklachten door luchtvervuiling. De klachten verschillen per persoon.
Daarom  geeft het Astma Fonds u hieronder een aantal adviezen, om uzelf te beschermen tegen luchtvervuiling. Hoe ernstiger uw longziekte, hoe belangrijker het voor u kan zijn de adviezen op te volgen.

Wat is smog?   

• We spreken van smog wanneer er in de buitenlucht tijdelijk erg veel vuile stoffen zijn. Smog kan zowel in de zomer als in de winter voorkomen.
• Op Teletekst pagina 711 zijn bij geen of geringe smog de kleurenbalken bij ‘fijn stof’, ‘ozon’, ‘NO2 (= stikstofdioxide)’ of ‘SO2 (=zwaveldioxide)’ groen gekleurd. Mensen met ernstige chronische longziekten kunnen ook dan klachten krijgen. Bij matige smog zijn de balken geel, en meer longpatiënten kunnen dan klachten krijgen. Bij ernstige smog zijn de balken rood. Niet alleen veel longpatiënten, maar ook gezonde mensen kunnen dan klachten krijgen.

Waar vindt u informatie over smog

• Wilt u weten of er smog is, kijk dan op Teletekst via televisie op pagina 711 en 712 of via internet op teletekst.nos.nl. Bij matige en ernstige smog leest u daar ook wat de hoeveelheid vervuilende stoffen is bij u in de buurt. Op de website van het RIVM: www.lml.rivm.nl is per regio te zien of er sprake is van smog. Op www.lml.rivm.nl/verw.html zijn de verwachtingen tot twee dagen vooruit te zien van de hoeveelheid fijn stof en ozon. Wanneer u daar op ‘smog’ klikt, vindt u een korte uitleg over smog.
  Uitgebreide informatie over wat smog is en wat het met uw gezondheid doet, vindt u op www.astmafonds.nl/buitenlucht. Een papieren versie van deze informatie kunt u ook opvragen via de Servicelijn van het Astma Fonds: telefoonnummer (033) 4341295. Wilt u weten of er smog is, kijk dan op Teletekst via televisie op pagina 711 en 712 of via internet op . Bij matige en ernstige smog leest u daar ook wat de hoeveelheid vervuilende stoffen is bij u in de buurt. Op de website van het RIVM: is per regio te zien of er sprake is van smog. Op zijn de verwachtingen tot twee dagen vooruit te zien van de hoeveelheid fijn stof en ozon. Wanneer u daar op ‘smog’ klikt, vindt u een korte uitleg over smog.Uitgebreide informatie over wat smog is en wat het met uw gezondheid doet, vindt u op . Een papieren versie van deze informatie kunt u ook opvragen via de Servicelijn van het Astma Fonds: telefoonnummer (033) 4341295.

Wat kunt u doen bij smog   

• Hebt u een chronische longziekte in ernstige mate of merkt u dat u door luchtvervuiling veel klachten krijgt? Controleer dan regelmatig de luchtkwaliteit in uw omgeving, vooral op  dagen met windstil weer of wanneer het heel warm is. Plan uw activiteiten verstandig, zie hiervoor de onderstaande adviezen. 
• Plan, bij smog met ozon (zomersmog), uw buitenactiviteiten zo mogelijk vóór 12 uur en na 20 uur. Wilt u toch ‘s middags sporten, doe dit dan bij voorkeur binnen.
• Hebt u vragen over (onbekende) klachten, raadpleeg uw huisarts.
• Hebt u een chronische longziekte in ernstige mate en merkt u dat uw klachten toenemen bij smog, vraag dan aan uw arts of u meer of andere medicijnen moet gebruiken.

Wat kunt u beter niet doen bij smog    

• Doe bij smog geen (zwaar) lichamelijk werk buiten en sport binnenshuis. Bij smog met ozon (zomersmog) geldt dit vooral in de middag en vroege avond. 
  Hebt u een chronische longziekte in ernstige mate en merkt u dat u hevige klachten krijgt door smog, probeer dan bij smog zoveel mogelijk binnen te blijven. Volg de smogberichten op het nieuws en op Teletekst.
• Krijgt u bij het buiten sporten veel klachten, en sport u meestal dichtbij drukke stadswegen, provinciale wegen of snelwegen? Mogelijk hebt u minder last wanneer u op ruime afstand (meer dan 500 meter) van de weg sport, of in een gebied met weinig verkeer en industrie. Daar is de hoeveelheid fijn stof meestal iets kleiner, en ademt u schonere lucht in. Uw klachten kunnen ook minder worden als u buiten de spitstijden sport.
  Regelmatig sporten is overigens voor de meeste mensen met een chronische longziekte aan te raden! Het is goed voor uw conditie en kan ervoor zorgen dat u minder kortademig bent.  
• Laat de auto zo veel mogelijk staan, want in de auto is de lucht vaak nog vuiler dan buiten. Dit geldt vooral voor filerijden.
• Probeer blootstelling aan smog door vuurwerk te voorkomen door tijdens de jaarwisseling binnen te blijven en ramen, deuren en ventilatieroosters te sluiten.

Adviezen voor kinderen met een chronische ziekte

• Heeft uw kind een chronische longziekte in ernstige mate, laat het bij zomersmog dan alleen in de ochtend, en niet te lang, buitenspelen. Houd de astmaklachten van uw kind goed in de gaten. Gaat uw kind naar school, overleg dan met de leerkracht of uw kind bij ernstige smog binnen kan blijven. 
• Krijgt uw kind bij smog meer klachten, raadpleeg dan de arts.
• Heeft uw kind een chronische longziekte in ernstige mate, dan kunt u er bij de keuze van een school op letten dat deze minstens 300 meter van een drukke snelweg of 50 meter van een provinciale weg of drukke stadsweg af ligt.
  

Wonen en ventileren

• Het is belangrijk om, ook bij luchtvervuiling, te blijven ventileren en regelmatig te luchten. Doet u dat niet, dan vervuilt de lucht in huis. Lucht bij voorkeur buiten de spitsuren en niet aan de kant van uw woning die aan een drukke weg ligt. 
• Hebt u een mechanisch ventilatiesysteem, zorg dan dat de filters regelmatig (elke 2 tot 4 weken) worden schoongemaakt. Door opeenhoping van vuil kunnen stof, schimmels en bacteriën zich in huis gaan verspreiden. Dit kan tot extra longklachten leiden.
• Meer informatie over ventileren en ventilatiesystemen vindt u op www.astmafonds.nl, ga naar ‘Klachten voorkomen’, en ‘Gezond wonen’.

Verhuizen

• Hebt u een chronische longziekte in ernstige mate en gaat u verhuizen? Overleg over uw plannen met uw arts.
• Houd bij het kiezen van uw nieuwe woonplaats zo mogelijk rekening met de luchtkwaliteit. Probeer een plaats te kiezen die zo ver mogelijk, en minimaal 300 meter van een snelweg en 50 meter van een provinciale weg of  drukke stadsweg afligt. Vraag van te voren advies bij de plaatselijke GGD over vervuiling door bedrijven in de buurt van uw nieuwe woning. 
• In Nederland is de lucht meestal iets – maar niet veel - schoner in plaatsen vlak aan zee, met name in Noord-Nederland en op de noordelijke eilanden. Let ook in die plaatsen op dat de woning niet te dicht bij de weg staat. Ook al zijn de verschillen in Nederland niet erg groot, voor uw klachten kan het verschil maken wanneer de lucht een beetje schoner is. Een groot deel van hun tijd brengen mensen immers meestal door in hun woonplaats.
• Hebt u plannen om naar een ander Europees land te verhuizen? In Scandinavië en het Middellandse Zeegebied, behalve dichtbij grote steden, is de lucht meestal schoner dan bij ons. 

Fietsen   

• Wilt u als fietser minder vervuilde lucht inademen, kies dan, wanneer dit mogelijk is, een route met zo min mogelijk autoverkeer.

Wat kunt u zelf doen voor schonere lucht?

• Rijd zelf in een schoon voertuig (voor tips kijk op www.anwb.nl en typ het zoekwoord ‘groen’ in).
• Laat de auto zoveel mogelijk thuis en probeer gebruik te maken van het openbaar vervoer of de fiets.
• Probeer zoveel mogelijk zuiniger auto te rijden (tips vindt u op www.hetnieuwerijden.nl).

Gebruik liever geen open haard, houtkachel of ‘allesbrander’. Er komt daarbij veel fijn stof vrij, maar ook andere gevaarlijke stoffen. De GGD kan u tips geven voor stoken op een verantwoorde manier. Voor een GGD bij u in de buurt kunt u kijken op www.ggd.nl.